چاپ

 

روز دوشنبه مورخ 1398/11/07، بیست و هشتمین سمینار "افق‌های آینده‌ مهندسی برق و کامپیوتر" توسط شاخه مهندسی برق و کامپیوتر گروه علوم مهندسی فرهنگستان علوم جمهوری اسلامی ایران با مشارکت صاحب ‌نظران برجسته با سخنرانی آقای دکتر علی قاضی زاده احسائی با موضوع «نوروساینس: دیروز، امروز و فردا» در تالار اجتماعات فرهنگستان علوم برگزار شد.

در ابتدا آقای دکتر جواد فیض رئیس شاخه مهندسی برق و کامپیوتر گروه علوم مهندسی فرهنگستان علوم ضمن خوش آمدگویی به حاضران در جلسه با ارائه شرح حال علمی آقای دکتر قاضی زاده، ایشان را به حضار معرفی کردند. آقای دکتر ﻋﻠﯽ ﻗﺎﺿﯽ زاده اﺣﺴﺎﺋﯽ متولد ﺳﺎل١٣۶٠ در ﺗﻬﺮان، ﭘﺲ از ﮔﺬراﻧﺪن دورۀ ﻣﺘﻮﺳﻄﻪ در دﺑﯿﺮﺳﺘﺎن ﻣﻔﯿﺪ ﻗﯿﻄﺮﯾﻪ در ﺳﺎل ١٣٧٧ ﺑﺎ ﮐﺴﺐ رﺗﺒﮥ ۴٠ ﮐﻨﮑﻮر ﺳﺮاﺳﺮی رﯾﺎﺿﯽ ﻓﯿﺰﯾﮏ در رﺷﺘﮥ ﻣﻬﻨﺪﺳﯽ ﺑﺮق داﻧﺸﮕﺎه ﺻﻨﻌﺘﯽ ﺷﺮﯾﻒ ﭘﺬﯾﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪند. ﭘﺲ از ﭘﺎﯾﺎن دورۀ ﮐﺎرﺷﻨﺎﺳﯽ در ﮔﺮاﯾﺶ اﻟﮑﺘﺮوﻧﯿﮏ، ﺑﻪ دﻟﯿﻞ ﻋﻼﻗﻪ ﺑﻪ ﻣﻄﺎﻟﻌﮥ ﻣﺪارﻫﺎی ﻋﺼﺒﯽ و ﻋﻠﻮم ادراکی ﺑﻪ داﻧﺸﮕﺎه ﺟﺎﻧﺰ ﻫﺎﭘﮑﯿﻨﺰ در اﻣﺮﯾﮑﺎ رﻓﺖ و دورۀ ﮐﺎرﺷﻨﺎﺳﯽ ارﺷﺪ را ﺑﺎ ﻣﻄﺎﻟﻌﮥ ﺳﯿﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﯾﺎدﮔﯿﺮی و ﮐﻨﺘﺮل ﺣﺮﮐﺖ در اﻧﺴﺎن در ﻻﺑﺮاﺗﻮار ﭘﺮوﻓﺴﻮر رﺿﺎ ﺷﺎدﻣﻬﺮ ﺑﻪ ﭘﺎﯾﺎن رﺳﺎﻧﺪ. ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت اﯾﻦ دوره ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﮐﺸﻒ ﺳﯿﺴﺘﻢ ﻫﺎی ﻣﻮازی ﺣﺎﻓﻈﻪ و ﯾﺎدﮔﯿﺮی ﺣﺮﮐﺘﯽ در اﻧﺴﺎن ﺷﺪ و ﺑﻪ ﻣﻘﺎﻻﺗﯽ ﭘﺮ ارﺟﺎع در ﻣﺠﻠﮥ ﻣﻌﺘﺒﺮ  PLOS   Biology ﻣﻨﺘﺞ ﮔﺮدﯾﺪ. وی ﺳﭙﺲ دورۀ دﮐﺘﺮی را در ﮔﺮاﯾﺶ ﻋﻠﻮم اﻋﺼﺎب ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺸﺘﺮک در داﻧﺸﮕﺎه ﻫﺎی ﮐﺎﻟﯿﻔﺮﻧﯿﺎ در ﺳﺎﻧﻔﺮاﻧﺴﯿﺴﮑﻮ و ﺑﺮﮐﻠﯽ ﮔﺬراﻧﺪ. ﺗﻤﺮﮐﺰ ﺗﺤﻘﯿﻘﺎﺗﯽ آقای دکتر ﻗﺎﺿﯽ زاده در دورۀ دﮐﺘﺮی، ﺣﻮزۀ ﺗﺼﻤﯿﻢ ﮔﯿﺮی ﺑﺎ ﺑﺮرﺳﯽ ﻣﺪارﻫﺎی ﻋﺼﺒﯽ در ﻗﺸﺮ ﭘﯿﺸﺎﻧﯽ ﻣﻐﺰ (prefrontal cortex) و ﻋﻘﺪه ﻫﺎی ﻗﺎﻋﺪه ای(basal ganglia)  ﺑﻮده اﺳﺖ. ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت اﻧﺠﺎم ﺷﺪه در اﯾﻦ دوره ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﻮش ﺻﺤﺮاﯾﯽ و ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از روش اﻟﮑﺘﺮوﻓﯿﺰﯾﻮﻟﻮژی و دﺳﺖ ورزی داروﯾﯽ ﻫﻤﺰﻣﺎن اﻧﺠﺎم ﮔﺮﻓﺖ. اﯾﻦ ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ آﺷﮑﺎرﺳﺎزی دو ﻣﮑﺎﻧﯿﺰم ﺗﺤﺮﯾﮑﯽ و ﻣﻬﺎری ارﺗﺒﺎط ﻧﻮروﻧﯽ ﺑﯿﻦ ﻗﺸﺮ ﭘﯿﺸﺎﻧﯽ و ﻋﻘﺪه ﻫﺎی ﻗﺎﻋﺪه ای ﺑﺮای ﺗﺴﻬﯿﻞ اﻋﻤﺎل ﺻﺤﯿﺢ و ﺟﻠﻮﮔﯿﺮی از رﻓﺘﺎرﻫﺎی ﻏﯿﺮﺑﻬﯿﻨﻪ ﺷﺪ ﮐﻪ ﻃﯽ ﻣﻘﺎﻻﺗﯽ در ﻣﺠﻠﮥ Journal of Neuroscience ﻣﻨﺘﺸﺮ ﺷﺪ. ﻗﺎﺿﯽ زاده ﭘﺲ از ﭘﺎﯾﺎن دورۀ دﮐﺘﺮی ﺑﻪ ﻣﺆﺳﺴﮥ ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت ﺳﻼﻣﺖ اﻣﺮﯾﮑﺎ(NIH)  ﭘﯿﻮﺳﺖ و ﺑﻪ ﻣﺪت ﺷﺶ ﺳﺎل ﺑﺎ ﻓﻠﻮﺷﯿﭗ ﭘﺴﺎدﮐﺘﺮی ﺑﻪ ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ ﯾﺎدﮔﯿﺮی و ﺣﺎﻓﻈﻪ در ﻧﺨﺴﺘﯿﻨﯿﺎن ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از اﻟﮑﺘﺮوﻓﯿﺰﯾﻮﻟﻮژی و اف ام آرآی ﭘﺮداﺧﺖ. ﺣﺎﺻﻞ اﯾﻦ ﺗﺤﻘﯿﻘﺎت روﺷﻦ ﺷﺪن ﺳﯿﺴﺘﻢ ﻋﺼﺒﯽ ﻗﺸﺮی و زﯾﺮﻗﺸﺮی ﻣﻐﺰ در ﯾﺎدﮔﯿﺮی و ﺣﺎﻓﻈﮥ ﭘﺎداش و ﻧﯿﺰ ﮐﺸﻒ ﮔﻮﻧﻪ ای ﺟﺪﯾﺪ از ﻧﻮرون ﻫﺎی دوﭘﺎﻣﯿﻦ دارای ﺣﺎﻓﻈﻪ در ﻣﻐﺰ ﻣﯿﻤﻮن ﺑﻮد ﮐﻪ در ﭼﻨﺪﯾﻦ ﻣﻘﺎﻟﻪ از ﺟﻤﻠﻪ در ﻣﺠﻠات معتبر  CellوPNAS  اﻧﺘﺸﺎر ﯾﺎﻓﺖ. آقای دکتر قاضی زاده سرانجام پس از ١۵ سال تحصیل و تحقیق در امریکا در سال ۱۳۹۷به کشور بازگشت و هم اکنون بعنوان هیات علمی در دانشکده مهندسی برق دانشگاه صنعتی شریف مشغول به تدریس، تحقیق و آموزش دانشجویان در این حوزه نوین می باشد. ورود ایشان به دانشگاه صنعتی شریف همزمان با عزم دانشگاه برای ورود در حوزه علوم اعصاب بود که در این راستا آقای دکتر قاضی زاده مسئولیت راه اندازی رشته علوم و مهندسی علوم اعصاب در دانشگاه شریف و برگزاری سمپوزیوم سالیانه نوروساینس شریف را بر عهده گرفته است. ایشان بعلاوه هم اکنون عهده دار ریاست پژوهشکده علوم شناختی پژوهشگاه دانشهای بنیادی (IPM) می باشد.

سپس آقای دکتر ﻋﻠﯽ ﻗﺎﺿﯽ زاده اﺣﺴﺎﺋﯽ درباره «نوروساینس: دیروز، امروز و فردا» سخنرانی کردند.

آگاهی، اختیار، یادگیری، حافظه، تصمیم گیری و حرکت در انسان و سایر موجودات زنده چگونه و از کجا نشات می گیرد؟ کنجکاوی ما نسبت به این سوالات و اهمیت آن برای زندگی انسانها مهمترین عاملی است که علوم ادراکی را نسبت به سایر علوم ممتاز کرده است. نوروساینس یا علوم اعصاب روشی مدرن برای پاسخ به این سوالات قدیمی است. روشی که خاستگاه تمام پدیده های ادراکی را در عملکرد مغز از مولکول ها تا نورون-ها تا شبکه های عصبی جستجو می کند. امروزه پیشرفت حیرت انگیز نوروساینس در پرسشگری خود ملهم از سه حوزه علوم ادراکی، بیوتکنولوژی/ بیو افزار و هوش مصنوعی است. دو حوزه از این سه حوزه به وضوح متکی به مهندسی برق و کامپیوتر است. علاوه بر این سازوکار الکتریکی- شیمیایی ارتباطات و پردازش اطلاعات در مغز، علوم اعصاب را در ارتباط تنگاتنگ با رشته های مهندسی قرار می دهد.

آقای دکتر ﻗﺎﺿﯽ زاده در این ارایه به معرفی گذشته، حال و آینده نوروساینس با ذکر مثالهایی از هر سه حوزه پرداختند و ضمن آشنایی با برخی پدیده های مهم ادراکی پیش بینی هایی از افق های مشترک مهندسی و نوروساینس را برای حضار ترسیم کردند. افق هایی که برخی هم اکنون در حال محقق شدن هستند و برای برنامه ریزی پژوهشی و آموزشی کشور و آموزش محققین در حوزه های میان رشته ای حایز اهمیت خواهند بود.

در پایان ضمن تشکر و قدردانی از سخنرانی آقای دکتر ﻗﺎﺿﯽ زاده، جلسه پس از پرسش شرکت کنندگان و پاسخ آقای دکتر ﻗﺎﺿﯽ زاده به اتمام رسید و لوح سپاس فرهنگستان علوم به ایشان اهدا شد.

 

 

روابط عمومی فرهنگستان علوم

 

1000 کاراکتر باقی مانده