ارکان رئیس عالیه رئیس جمهور، رئیس عالیه چهار فرهنگستان جمهوری اسلامی ایران است. هیات امناء تمامی فرهنگستان ها یک هیأت امنای مشترک دارند که ترکیب آن به این شرح است: - معاون اول رئیس جمهور به عنوان رئیس هیأت امنای فرهنگستان ها - وزرای علوم، تحقیقات و فناوری؛ بهداشت، درمان و آموزش پزشکی؛ فرهنگ و ارشاد اسلامی - رؤسای فرهنگستان ها - دو نفر از دانشمندان و صاحبنظران به پیشنهاد رئیس هر فرهنگستان وظایف و اختیارات هیأت امناء: - تصویب آیین نامه داخلی - تصویب نمودار سازمانی فرهنگستان ها - بررسی و تصویب بودجه پیشنهادی فرهنگستان ها - تصویب بودجه تفصیلی فرهنگستان ها - تصویب حساب ها و ترازنامه سالانه فرهنگستان ها - تصویب نحوه وصول درآمدهای اختصاصی و مصرف آن - تعیین حسابرس و خزانه دار برای فرهنگستان ها - کوشش برای جلب کمک های بخش خصوصی و عوائد محلی اعم از نقدی، تجهیزاتی و ساختمانی - تصویب آیین نامه های مالی و معاملاتی - پیشنهاد میزان فوق العاده های اعضای هیأت علمی و غیر هیأت علمی (کارشناسان و تکنسین ها) - تعیین نحوه اداره واحد های تولیدی، خدماتی، کارگاهی و بهداشت درمانی - تعیین میزان پرداخت حق التحقیق، حق التدریس، حق الترجمه، حق التألیف و نظایر آن - بررسی گزارش فرهنگستان ها - تصویب مقررات استخدامی اعضای هیأت علمی فرهنگستان ها مجمع عمومی مجمع عمومی متشکل از کلیه اعضای پیوسته فرهنگستان است. جلسات این مجمع حداقل سالی دو بار تشکیل می شود. اعضای وابسته می توانند در مجمع عمومی بدون حق رأی شرکت کنند. ریاست مجمع با رئیس فرهنگستان است. بر طبق روال فرهنگستان علوم هر فصل یک جلسه مجمع عمومی برگزار می کند. وظایف مجمع عمومی: - تصویب سیاست ها و برنامه های علمی فرهنگستان - تصویب نظامنامه نحوه اجرای فعالیت های علمی فرهنگستان - تعیین دانشمندانی که واجد شرایط دریافت پاداش، جایزه، بورس، مدال، نشان و یا فرصت مطالعاتی اند و معرفی ایشان به ریاست عالیه فرهنگستان - انتخاب اعضای پیوسته، وابسته و افتخاری رئیس فرهنگستان رئیس فرهنگستان از میان اعضای فرهنگستان، به پیشنهاد رئیس جمهور و تصویب شورای عالی انقلاب فرهنگی، با حکم رئیس جمهور، برای مدت چهار سال منصوب می شود. انتخاب مجدد وی بلامانع است. رئیس فرهنگستان، نماینده فرهنگستان نزد کلیه مراجع دولتی، غیر دولتی و اشخاص حقیقی و حقوقی است و اداره امور فرهنگستان را عهده دار است. در سال 1402 با رأی اعضای شورای عالی انقلاب فرهنگی، آقای دکتر محمدرضا مخبردزفولی به عنوان رئیس فرهنگستان به رئیس جمهور پیشنهاد شد و با حکم ایشان به سمت رئیس فرهنگستان منصوب شد. شورای علمی شورای علمی متشکل از رئیس فرهنگستان و رؤسای گروه های علمی است. با موافقت رئیس فرهنگستان، دبیر فرهنگستان، معاون پژوهشی فرهنگستان و دبیر شورای آینده نگری فرهنگستان نیز در جلسات شورا شرکت می کنند. این جلسات دو هفته یک بار تشکیل می شود. ریاست شورا با رئیس فرهنگستان است. وظایف شورای علمی: - بررسی سیاست ها و برنامه های علمی فرهنگستان و پیشنهاد آن به مجمع عمومی برای تصویب - تهیه و پیشنهاد نظامنامه نحوه اجرای فعالیت های علمی فرهنگستان و ارائه آن به مجمع برای تصویب - تعیین وظایف گروه های علمی - بررسی و اظهار نظر در مورد طرح های علمی و ارجاع آن به گروه های علمی ذیربط - تعیین اهم مسائل و موضوعاتی که لازم است مورد تحقیق قرار گیرد و پیشنهاد آنها به مراکز علمی ذیصلاح در کشور - تهیه و تدوین ضوابط مربوط به اعطای پاداش، جایزه، بورس، نشان و مدال به افراد واجد شرایط - بررسی و پیشنهاد ضوابط در خصوص ارتقای سطح علمی سمینارها، کنگره ها و کنفرانس های علمی در سطح ملی و بین المللی و ارزیابی اینگونه مجامع - انجام سایر کارهایی که از سوی هیأت امنای فرهنگستان ها، مجمع عمومی و رئیس فرهنگستان به این شورا ارجاع می شود. اعضای شورای علمی: - رئیس فرهنگستان و رئیس شورا - دبیر فرهنگستان و دبير شورا - معاون پژوهشی - رئیس گروه علوم انسانی - رئیس گروه علوم اسلامی - رئیس گروه علوم پایه - رئیس گروه علوم دامپزشکی - رئیس گروه علوم کشاورزی و منابع طبیعی - رئیس گروه علوم مهندسی - رئیس گروه زیست پزشکی - رئیس گروه کوانتوم و هوش مصنوعی - رئیس گروه گیاهان دارویی و فرآوردههای طبیعی - رئیس گروه مطالعات جهان - رئیس گروه مهندسی پزشکی - رئیس گروه تعلیم و تربیت - رئیس گروه علوم محیط زیست دبیر فرهنگستان دبیر فرهنگستان به انتخاب و حکم رئیس فرهنگستان منصوب می شود. اداره کلیه امور اداری و مالی، تأمین کارکنان مورد نیاز فرهنگستان و انجام سایر امور اجرایی و محوله از طرف مجمع عمومی، رئیس فرهنگستان و شورای علمی به عهده دبیر فرهنگستان است. در تاریخ 18 شهریور 1402، طی حکمی از سوی آقای دکتر محمدرضا مخبردزفولی رئیس فرهنگستان علوم، آقای دکتر محمدرضا شمس اردکانی به سمت "دبیر فرهنگستان علوم" منصوب شد.